Τη Δευτέρα 21 Δεκεμβρίου έχουμε το Χειμερινό Ηλιοστάσιο, τη μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου. Γιατί συμβαίνει αυτό;
Εαρινή Ισημερία🐝 20-21 Μαρτίου
Θερινό Ηλιοστάσιο🏖️ 20-22 Ιουνίου
Φθινοπωρινή Ισημερία🍂 22-23 Σεπτεμβρίου
Χειμερινό Ηλιοστάσιο☃️ 21-22 Δεκεμβρίου
(στο Νότιο Ημισφαίριο οι εποχές είναι ανεστραμμένες)
Ισημερίες και Ηλιοστάσια συμβαίνουν λόγω της λόξωσης του άξονα περιστροφής της Γης κατά 23,45°
Έχετε προσέξει στις υδρόγειες σφαίρες ότι ο άξονας περιστροφής της Γης δεν είναι κατακόρυφος αλλά γέρνει. Μα πως έγειρε ολόκληρη η Γη; (δείτε επίσης το πραγματικό μέγεθος της Αφρικής σε σχέδη με την Ευρώπη)
Αρχικά ο άξονας της Γης ήταν κατακόρυφος μα έγειρε από μια τεράστια πρόσκρουση. Ένα σώμα στο μέγεθος του σημερινού Άρη συγκρούστηκε με την αρχέγονη Γη και σχεδόν τη διέλυσε. Από την πρόσκρουση έγειρε ο άξονας περιστροφής της Γης και από τα συντρίμμια που εκτοξεύτηκαν στο διάστημα σχηματίστηκε η Σελήνη. Το σώμα που συγκρούστηκε με την αρχέγονη Γη το ονομάζουμε Θεία από τη μυθική Τιτανίδα που ήταν μητέρα της Σελήνης, της θεάς του Φεγγαριού.
Η λόξωση του άξονα περιστροφής της Γης είναι η αιτία που προκαλεί της εποχές.
Το Καλοκαίρι το βόρειο ημισφαίριο είναι στραμμένο προς τον Ήλιο – δέχεται περισσότερη ακτινοβολία και έχουμε ζέστη
Τον Χειμώνα το βόρειο ημισφαίριο γέρνει μακριά από τον Ήλιο και έχουμε κρύο
Όταν το Βόρειο Ημισφαίριο – ο άξονας περιστροφής της Γης – είναι στραμμένος το μέγιστο προς τον Ήλιο έχουμε το Θερινό Ηλιοστάσιο 20-22 Ιουνίου τη μεγαλύτερη ημέρα του έτους.
Τον χειμώνα, όταν ο άξονας περιστροφής γέρνει το μέγιστο μακριά από τον Ήλιο έχουμε το Χειμερινό Ηλιοστάσιο στις 21-22 Δεκεμβρίου τη μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου.
Την Άνοιξη 20-21 Μαρτίου και το Φθινόπωρο 22-23 Σεπτεμβρίου έχουμε τις Ισημερίες, τις δύο ημέρες του χρόνου που ο άξονας περιστροφής της Γης δεν είναι στραμμένος ούτε προς, ούτε μακριά από τον Ήλιο και τόσο το Βόρειο όσο και το Νότιο Ημισφαίριο λαμβάνουν την ίδια ποσότητα ηλιακής ακτινοβολίας.
Κατά την ισημερία το κέντρο του Ήλιου βρίσκεται ακριβώς πάνω από τον Ισημερινό, περνώντας από το ένα ουράνιο ημισφαίριο στο άλλο. Όλες οι περιοχές στη Γη έχουν περίπου ίση διάρκεια ημέρας και νύχτας περί τις 12 ώρες, μα όχι ακριβώς.
Αν ο Ήλιος ήταν σημείο στον ουρανό πράγματι στην Ισημερία θα είχαμε ίση η διάρκεια μέρας και νύχτας. Μα ο Ήλιος εμφανίζεται σαν δίσκος. Και η διάρκεια της ημέρας υπολογίζεται από τη στιγμή που το άνω άκρο του Ήλιου εμφανιστεί πάνω από τον ορίζοντα το πρωί μέχρι τη στιγμή που το άνω άκρο του Ήλιου χαθεί στον ορίζοντα το βράδυ.
Γι’ αυτό και ακριβώς ίση διάρκεια ημέρας με νύχτα έχουμε μερικές ημέρες πριν ή μετά από μια Ισημερία.
Γιατί το καλοκαίρι ο ήλιος καίει περισσότερο;
Στην ανωτέρω εικόνα βλέπουμε σχηματικά ότι κατά το Θερινό Ηλιοστάσιο ο Ήλιος διαγράφει μεγαλύτερη πορεία στον ουρανό. Μένει περισσότερες ώρες πάνω από τον ορίζοντα και έτσι έχουμε τη μεγαλύτερη ημέρα του χρόνου. Στο Χειμερινό Ηλιοστάσιο διαγράφει μικρότερη πορεία στον ουρανό οπότε και η μικρότερη ήμερα του έτους. Προσέξτε επίσης τις σκιές. Ο Ήλιος βρίσκεται ψηλότερα στον ουρανό το καλοκαίρι και το φως συγκεντρώνεται σε μικρότερη επιφάνεια, με αποτέλεσμα η ένταση της ακτινοβολίας να είναι μεγαλύτερη. Αυτοί οι δύο λόγοι, η διάρκεια της ηλιοφάνειας και η ένταση της ακτινοβολίας, είναι οι αιτίες που οι καλοκαιρινές ημέρες είναι θερμότερες από τις χειμερινές.
Πηγή: “Stars and Galaxies” των Michael A. Seeds και Dana Backman
– –
Κώστας Σακκάς
Φέρνουμε τον έναστρο ουρανό σε εσάς!
