Όλοι μας έχουμε απολαύσει το ολόγιομο φεγγάρι να ανατέλλει πορτοκαλο-κίτρινο και τεράστιο.
Όταν το φεγγάρι βρίσκεται χαμηλά στον ορίζοντα φαίνεται αφύσικα μεγάλο πίσω από δέντρα, κτίρια ή άλλα αντικείμενα. Αυτό είναι μια οπτική ψευδαίσθηση, καθώς το φεγγάρι έχει το ίδιο μέγεθος είτε χαμηλά είτε ψηλά στον ορίζοντα. Αυτό φυσικά δεν μειώνει την ομορφιά και την ευχαρίστηση να παρατηρούμε την πανσέληνο να ανατέλλει.
Το μέγεθος της πανσέληνου όμως πράγματι αλλάζει, μήνα μα το μήνα, καθώς η απόσταση της Σελήνης από τη Γη δεν είναι σταθερή. Λόγω της ελλειπτικής τροχιάς το φεγγάρι απέχει 406.700 km στο απόγειο και 356.500 km στο περίγειο. Όταν η πανσέληνος συμβεί στο περίγειο έχουμε μία υπερπανσέληνο (supermoon). Ειδικά η πανσέληνος της 14ης Νοεμβρίου 2016 θα είναι τόσο μεγάλη όσο του Ιανουαρίου του 1948, ενώ θα πρέπει να περιμένουμε μέχρι τον Νοέμβριο του 2034 για να ξανασυμβεί το ίδιο.
Μία πανσέληνος στο περίγειο μπορεί να είναι έως και 14% μεγαλύτερη και 30% φωτεινότερη από ότι στο απόγειο, ωστόσο δεν είναι εύκολο να καταλάβουμε τη διαφορά. Μια διαφορά 30% της φωτεινότητας μπορεί εύκολα να καλυφθεί από σύννεφα ή από τη φωτορύπανση των πόλεών μας. Επίσης, ψηλά στον ουρανό δεν υπάρχουν χάρακες για να μετρήσουμε τη διάμετρο του φεγγαριού, και χωρίς σημεία αναφοράς για να έχουμε αίσθηση της κλίμακας, μία υπερπανσέληνος μοιάζει με μία άλλη πανσέληνο. Μα αυτή τη Δευτέρα αν είμαστε τυχεροί θα δούμε μία από τις μεγαλύτερες πανσέληνους του αιώνα!
—
Κώστας Σακκάς
