Φορητό Ψηφιακό Πλανητάριο - Planetarium On The Go         English version

instagram

Τρεις χώρες, ΗΠΑ, Κίνα και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, επιχειρούν εκτοξεύσεις για τον Άρη τέλος Ιουλίου. Από το πλήθος των διαστημοσυσκευών που έχουμε κατά καιρούς στείλει στον Κόκκινο Πλανήτη, έξι δορυφόροι βρίσκονται σήμερα σε τροχιά και τον μελετούν από ψηλά και δύο συσκευές παραμένουν σε λειτουργία στο έδαφος, το lander InSight και το Curiosity Rover. Αν όλα πάνε καλά, σε μερικούς μήνες θα έχουμε δύο επιπλέον δορυφόρους, ένα ακόμη lander και δύο ακόμη οχήματα στην επιφάνεια του Κόκκινου Πλανήτη.

Στην ανωτέρω φωτογραφία ο Βόρειος Πόλος του Άρη. Image Credit: ESA/DLR/FU Berlin, CC BY-SA 3.0 IGO

Μέχρι σήμερα επιτυχείς προσεδαφίσεις στην επιφάνεια του Άρη έχουν μόνο οι Ηνωμένες Πολιτείες και όχι μία μα οκτώ φορές! Ευρώπη και Ρωσία έχουν προσπαθήσει από δύο φορές ανεπιτυχώς. Μια προσεδάφιση είναι ιδιαίτερα δύσκολη. Αρχικά απαιτείται θερμική ασπίδα και μείωση της ταχύτητας μέσω τριβής στην ατμόσφαιρα, στη συνέχεια ανάπτυξη αλεξιπτώτων και τέλος πύραυλοι επιβράδυνσης καθώς στην αραιή ατμόσφαιρα του Άρη τα αλεξίπτωτα από μόνα τους δεν είναι αποτελεσματικά.

Το παράθυρο εκτόξευσης κλείνει στις 15 Αυγούστου. Ο Άρης έρχεται κοντύτερα στη Γη κάθε δύο περίπου χρόνια, όταν η Γη περνάει μεταξύ Ήλιου και Άρη. Αν οι αποστολές καθυστερήσουν την εκτόξευση πέρα από τις 15 Αυγούστου, τότε θα πρέπει να περιμένουν το επόμενο παράθυρο εκτόξευσης το 2022. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος αλλά και η Ρωσία είχαν επίσης προγραμματισμένες εκτοξεύσεις που αναβλύθηκαν λόγω καθυστερήσεων.

Οι νέες αποστολές είναι:

ΗΠΑ - NASA: Perseverance Rover

2020 Perseverance

Καλλιτεχνική απόδοση. Το Perseverance μοιάζει με το Curiosity μα με ενισχυμένες ικανότητες. Credit: NASA/JPL-CALTECH

Η NASA θα στείλει ένα νέο rover το Perseverance (Επιμονή)  με στόχο να απαντήσουμε στο ερώτημα αν ο Άρης διάθετε ζωή στο παρελθόν, κατά την περίοδο που καλύπτονταν από μεγάλες επιφάνειες νερού. Για πρώτη φορά θα διαθέτει μικρόφωνο που θα καταγράφει τους ήχους του Άρη. Μία συσκευή θα δοκιμάσει να εξαγάγει οξυγόνο από το διοξείδιο του άνθρακα της λεπτής ατμόσφαιρας του Άρη, με απώτερο στόχο χρησιμοποίηση παρόμοιων συσκευών από τους μελλοντικούς αποίκους του Άρη. Επίσης με ένα τρυπάνι, δείγματα εδάφους θα συλλέγονται και θα σφραγίζονται σε κυλινδρικές θήκες και θα τοποθετηθούν σε συγκεκριμένα σημεία στην επιφάνεια, με σκοπό την περισυλλογή τους από μελλοντική αποστολή για την επιστροφή τους στη Γη. Θα δοκιμαστεί επίσης ένας νέος τρόπος προσεδάφισης, καθώς θα συλλέγονται δεδομένα με μία κάμερα και σε πραγματικό χρόνο θα συγκρίνονται με εικόνες τις επιφάνειας, ώστε το σκάφος να μπορεί μόνο του να εκτελεί ελιγμούς αποφυγής επικίνδυνου εδάφους όπως μέρη με βράχους ή μεγάλες κλίσεις.

2020 mars helicopter

Το μικρό drone ελικόπτερο Ingenuity που θα κουβαλάει μαζί του το Perseverance Rover. Credit: NASA/JPL-CALTECH

To Perseverance Rover θα κουβαλάει μαζί του και το πρώτο ελικόπτερο που θα δοκιμάσει πτήση σε έναν άλλο πλανήτη. Το μικρό drone ονομάζεται Ingenuity (Επινοητικότητα) και αποτελεί ένα πείραμα. Η ατμόσφαιρα του Άρη είναι 99% λιγότερο πυκνή από αυτή της Γης καθιστώντας δύσκολη την πτήση του ελικοπτέρου.

Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα: Hope

2020 The Hope Probe

Ο δορυφόρος Hope των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Cretid: AETOSWire

Ο δορυφόρος Hope (Ελπίδα) θα διεξάγει μία λεπτομερή έρευνα της ατμόσφαιρας του Άρη. Πως αυτή αλληλεπιδρά με τον ηλιακό άνεμο και τον ρυθμό που χάνει υδρογόνο και οξυγόνο. Μελετώντας τη διάβρωση της ατμόσφαιράς του Άρη, μελετούμε το πως με την πάροδο του χρόνου ο Άρης έχασε την ικανότητα να φιλοξενεί νερό σε υγρή μορφή στην επιφάνειά του. Επίσης στόχος του Hope είναι η καταγραφή ενός παγκόσμιου χάρτη με το κλίμα του πλανήτη στη διάρκεια ενός πλήρους Αρειανού έτους. Θα είναι η πρώτη φορά που επιχειρείται κάτι τέτοιο.

Κίνα: Tianwen-1

2020 MarsRover China

Tianwen-1, καλλιτεχνική απόδοση του lander με επάνω του το rover. Credit: CNSA

Μετά την επιτυχημένη αποστολή ενός rover στην απομακρυσμένη πλευρά της Σελήνης, η Κινεζική Εθνική Υπηρεσία Διαστήματος (China National Space Administration – CNSA) ανεβαίνει επίπεδο με μία φιλόδοξη αποστολή στον Άρη, που περιλαμβάνει έναν δορυφόρο σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη, ένα lander (σκάφος στην επιφάνεια) και ένα rover (ρομποτικό όχημα). Η αποστολή ονομάζεται Tianwen που σημαίνει “αναζήτηση για ουράνια αλήθεια”.

Το rover θα είναι εξοπλισμένο με ραντάρ που θα ανιχνεύει υπόγειους θύλακες νερού. Ακόμη και στην περίπτωση που αποτύχει η προσεδάφιση, ο δορυφόρος που θα παραμείνει σε τροχιά θα διαθέτει μία υψηλής ανάλυσης κάμερα, εφάμιλλη της κάμερας HIRISE του Mars Reconnaissance Orbiter (MRO), για λεπτομερή καταγραφή της επιφάνειας του Κόκκινου Πλανήτη.

--
Κώστας Σακκάς
Planetarium On the Go
Φέρνουμε τον έναστρο ουρανό σε εσάς!